Debaty sejmoweVIII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie Kaskady Dolnej Wisły

   W odpowiedzi na pytanie pana posła zawarte w interpelacji z dnia 14 maja 1999 r. z upoważnienia prezesa Rady Ministrów przedstawiam następujące wyjaśnienia.    Dotychczas kwestia budowy Kaskady Dolnej Wisły nie była przedmiotem obrad Rady Ministrów.    Po złożeniu w 1996 r. przez Radę Regionalną Pomorza Nadwiślańskiego wniosku w sprawie stworzenia warunków przyspieszających budowę Kaskady Dolnej Wisły oraz wojewodę włocławskiego i Sejmik Samorządowy Województwa Włocławskiego o potrzebie budowy stopnia wodnego w Ciechocinku, pozarządowe organizacje ekologiczne rozpoczęły kampanię protestacyjną, przedstawiając swoje racje. Ponieważ przedłożone przez władze samorządowe województw nadwiślańskich oraz administrację rządową woj. włocławskiego materiały posiadały różny stopień szczegółowości i nie uwzględniały kilku podstawowych zagadnień (warunki techniczne, możliwości technologiczne, warunki ekonomiczne, problemy ochrony środowiska, aktualne zagospodarowanie przestrzenne doliny itp.), Ministerstwo Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa zleciło w 1997 r. opracowanie studium pt. ˝Koncepcja zagospodarowania Dolnej Wisły˝ przy uwzględnieniu następujących wariantów.    1. Pozostawienie rzeki w stanie obecnym z uwzględnieniem niezbędnych działań obejmujących zabezpieczenie istniejących obiektów ze szczególnym uwzględnieniem stopnia we Włocławku i zapewnienie ochrony przed powodziami.    2. Wybudowanie stopnia w Ciechocinku stanowiącego podparcie stopnia we Włocławku przy założeniu, że będzie to ostatni stopień kaskady i musi mieć zapewnione odpowiednie zabezpieczenie dolnego stanowiska.    3. Pełna kaskada Dolnej Wisły na całym rozpatrywanym odcinku z maksymalnie możliwym uwzględnieniem wymagań ochrony przyrody.    Materiał zostanie opracowany dla każdego wariantu kompleksowo łącznie z prognozą oddziaływania na środowisko. Umowny termin wykonania opracowania 30 czerwca 1999 r. Opracowanie to będzie jednak wymagało formalnego odbioru, tj. m.in. sprawdzenia zgodności ze specyfikacją warunków zamówienia, sporządzenia koreferatów, ewentualnego wprowadzenia przez autorów poprawek. Ze względu na bardzo szerokie zainteresowanie tematem będą przeprowadzone konsultacje społeczne ze wszystkimi środowiskami, także ekologicznymi, różnych opcji. Mają one ułatwić wybór optymalnego wariantu zagospodarowania Dolnej Wisły i podjęcie ostatecznej decyzji w tej sprawie. Dla tego celu przewiduje się wykonanie systematycznych opracowań w formie bardziej przystępnej dla zainteresowanych.    Ze względu na szerokie zainteresowanie tematem budowy stopnia wodnego w Ciechocinku uznałem za konieczne zorganizowanie w dniu 26 marca br. w Gdańsku konferencji ˝Problemy zagospodarowania doliny Wisły˝. Na konferencji przedstawiono m.in. dotychczasowe wyniki prac nad koncepcją zagospodarowania Dolnej Wisły, w tym warianty rozwiązań.    Jako minister odpowiedzialny zarówno za szeroko pojętą ochronę środowiska, jak i gospodarkę wodną, nie mogę ulegać poszczególnym grupom nacisku. Decyzja o sposobie zagospodarowania doliny Dolnej Wisły musi być bardzo wyważona i posiadać mocną motywację. Tylko taką propozycję będę mógł przedstawić Radzie Ministrów. Na obecnym etapie prac nad koncepcją nie można przesądzać o wyższości któregokolwiek wariantu nad pozostałymi.    Bez decyzji o sposobie zagospodarowania Dolnej Wisły nie jest możliwe podejmowanie działań zmierzających do pozyskania pomocowych środków zagranicznych na ten cel.    Odpowiadając na pytanie dotyczące stopnia wodnego we Włocławku, pragnę poinformować, że podlega on stałej kontroli zarówno przez służby eksploatacyjne użytkownika obiektu, jak i specjalistyczne służby Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej.    Obiekty stopnia są wyposażone w urządzenia kontrolno-pomiarowe służące do kontroli przemieszczeń pionowych i poziomych, położenia krzywych depresji i wielkości wyporu wody pod fundamentami budowli (piezometry otwarte i zamknięte).    Interpretację wyników pomiarów i badań obiektów stopnia wykonuje w ramach służb państwowych Ośrodek Technicznej Kontroli Zapór IMGW, sporządzając co roku ocenę stanu technicznego i bezpieczeństwa obiektu.    Z dotychczasowych wyników badań i obserwacji wypływają następujące wnioski:    - analiza osiadań obiektów stopnia wskazuje na zakończenie procesu osiadań obiektów o konstrukcji żelbetowej oraz trwający liniowy przebieg osiadań zapory. Badania zagęszczenia korpusu zapory nie wykazały zmian. Prowadzi to do wniosku, że osiadania zapory występują na skutek zmian w podłożu gruntowym i mogą być spowodowane sufozją wywołaną szybkimi i częstymi zmianami poziomu wody wywołanymi pracą elektrowni. Stabilizacja osiadań budowli żelbetowych usytuowanych w osi stopnia wskazuje na dobry stan podłoża gruntowego pod tymi budowlami i brak zagrożeń z tytułu zmian w podłożu. Pomiary przemieszczeń względnych nie wykazują zmian o stałych tendencjach, a występujące przemieszczenia o charakterze sezonowym mieszczą się w przewidywanych granicach;    - pomiary piezometryczne na zaporze wykazują znacznie niższy od przewidywanego projektem układ krzywych depresji oraz ścisłą korelację ze stanami wody dolnej z bieżącą niemal reakcją na zmianę tych stanów. Piezometry na śluzie wskazują na prawidłowy stan ekranu iłowego i poprawne funkcjonowanie drenażu ułożonego wzdłuż komory śluzy;    - erozja wsteczna występująca poniżej stopnia aktualnie nie zagraża jego obiektom, ponieważ poniżej stopnia znajduje się wychodnia trudno rozmywalnych gruntów (iły zwarte i rafy kamienne);    - stan techniczny i stan bezpieczeństwa obiektów stopnia aktualnie jest dobry i bezpośrednio ani im, ani z ich strony nie zagraża niebezpieczeństwo.    W bieżącym roku zakończona zostanie budowa progu stabilizującego dolne stanowisko stopnia.    Na każdym obiekcie hydrotechnicznym znajduje się aktualnie obowiązująca instrukcja utrzymania i eksploatacji oraz instrukcja gospodarki wodą. Instrukcja utrzymania i eksploatacji zawiera m.in. plan postępowania na wypadek katastrofy.    Niezależnie od powyższego w corocznie aktualizowanych planach operacyjnych komitetów przeciwpowodziowych zawarte są wytyczne postępowania na wypadek niebezpieczeństwa dla ludzi i mienia wskutek katastrofy budowlanej obiektu lub urządzenia piętrzącego wodę.    Minister    Jan Szyszko    Warszawa, dnia 15 czerwca 1999 r.