Debaty sejmoweVIII Kadencja

Interpelacja w sprawie pogorszenia sytuacji społecznej i ekonomicznej członków Związku Sybiraków wynikającego ze zmiany ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin, a także ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach

   Szanowny Panie Ministrze! Występuję w imieniu członków Związku Sybiraków Województwa Świętokrzyskiego, którym w związku ze zmianą ww. ustaw znacznie pogorszyła się sytuacja społeczna i ekonomiczna.    Przejawia się to systematycznym ograniczaniem praw nabytych na mocy ustaw obowiązujących od kilkunastu, a nawet kilkudziesięciu lat. Zdaniem Sybiraków odbywa się to z reguły przy pomocy niewielkich i z pozoru nieistotnych zmian w istniejących aktach prawnych dotyczących problematyki kombatanckiej.    I tak np. w ustawie z dnia 11 października 2002 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin, ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego zmieniono definicję pojęcia ˝inwalidy wojennego˝ obowiązującą od roku 1974. W oparciu o nową definicję prawo do uzyskania uprawnień inwalidy wojennego stracili obywatele polscy - więźniowie łagrów, więzień i innych miejsc odosobnienia oraz pracy przymusowej w ZSRR okresu stalinowskiego - zwani potocznie Sybirakami, natomiast zachowały to prawo osoby przebywające w obozach jenieckich lub obozach internowanych w Niemczech. W wyniku tego zabiegu formalnoprawnego Sybiracy utracili możliwość ubiegania się renty inwalidy wojennego.    Na mocy tej ustawy uprawnienia inwalidów wojennych przyznane Sybirakom wcześniej przez właściwe organy do spraw rentowych: Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz sądy wygasną w dniu 11 października 2004 r. Wiąże się to ze znacznym zmniejszeniem świadczeń finansowych i rzeczowych dla tej grupy kombatanckiej. Biorąc pod uwagę wcześniejsze ograniczenie świadczeń zdrowotnych, ulg transportowych i innych oraz projektowane stworzenie barier finansowych przy zakupie leków, jak też dalsze ograniczenie świadczeń w naturze, sytuacja Sybiraków staje się tragiczna.    Z uwagi na wiek i stan zdrowia nie są oni w stanie podjąć żadnych działań zarobkowych rekompensujących spadek dochodów z jednoczesnym wzrostem kosztów utrzymania wynikającym z ograniczenia świadczeń.    W postępowaniach odszkodowawczych Sybiracy nie są traktowani równoprawnie w odróżnieniu od robotników wywożonych na roboty do Rzeszy Niemieckiej. Sybiracy wykonujący niewolniczą pracę w nieludzkich warunkach na terenie ZSRR nie otrzymali żadnej, choćby symbolicznej rekompensaty. Śmiertelność wśród Sybiraków jest wysoka. Z grupy 523 osób - członków reaktywowanego w 1989 r. Związku Sybiraków na Kielecczyźnie żyje do dnia dzisiejszego niewiele ponad 220 osób. Pogorszenie warunków bytowych tej nielicznej dziś grupie osób jeszcze ten proces przyspieszy.    Dostrzegając problem tej niewielkiej grupy kombatanckiej, podejmuję się działań mających na celu poprawę ich sytuacji bytowej, jak i społecznej. Mam nadzieję, że ministerstwo dostrzeże trudną sytuację Sybiraków.    Panie Ministrze! W związku z powyższym chciałbym uzyskać informację na następujące pytania:    1. Jakimi przesłankami kierowało się ministerstwo, dokonując zmian w ustawie o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin, a także ustawie o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, w wyniku których najbardziej dotknięta została grupa kombatantów, tzw. Sybiraków?    2. Czy naprawa finansów publicznych musi pociągnąć za sobą ciąg niekorzystnych działań tej nielicznej grupy, jaką stanowią Sybiracy?    3. Czy w związku z ograniczeniami wynikającymi ze zmiany ww. ustaw ministerstwo przewiduje inne formy pomocy (rekompensaty) dla tej grupy kombatantów?    Z wyrazami szacunku    Poseł Józef Cepil    Kielce, dnia 21 stycznia 2004 r.